Born 19.9.1891 in Kopciowice Died 2.5.1945 in Ebensee
Biography
Johann Wisiorek was the father of Cecylia Wisiorek. Cecylia was killed in Auschwitz –she was sentenced for publishing a newspaper called Braciom na otuchę. Her father was sent to Ebensee because of her.
Magda, granddaughter (2017)
****
Jan (Johann) Wisiorek
Jan Wisiorek was born on September 19, 1891, in Kopciowice, the son of Jan and Anna (née Jonkisch). He was a railwayman by profession; following his promotion to the position of Train Manager, he moved with his family from Chełm Wielki to 6 Katowicka Street in Mysłowice.
He was active in the underground and served as one of the couriers of the clandestine publication "Braciom na otuchę" (To Encourage Our Brothers), which was printed in a garden house on his allotment plot and co-edited by his daughter, Cecylia.
He was arrested on March 4, 1943, and four days later transferred from the Mysłowice prison to KL Auschwitz. In early January 1945, he was moved to the Mauthausen concentration camp, where he passed away on May 2, 1945, in the Ebensee subcamp. His prisoner number at KL Mauthausen was 119443.
Family
• Wife: Julia, née Kubica
• Children:
• Cecylia: born Jan 18, 1915; teacher; murdered at the Death Wall (Block 11) in KL Auschwitz on January 25, 1943.
• Jan Franciszek: born Aug 12, 1918; pilot of the Polish Air Forces, Flight Lieutenant in the Royal Air Force (RAF) in Great Britain; died in exile.
5. Lista Krzystka – Polish Air Forces in Great Britain 1940–1947
6. Archive of the Archdiocese of Katowice
7. Primary School No. 2 in Chełm Śląski: Memorial Tablet listing the names of the clandestine publication editors and couriers.
Franciszek Penczek (2026)
****
Cecylia Wisiorek
Cecylia Wisiorek was born on January 18, 1915, in Groß Chelm (known as Chełm Wielki since 1922), to the family of Jan, a railway worker, and Julia (née Kubica). Initially, they lived in the Błędów district of Chełm, but after a few years, they moved to Katowicka Street in Mysłowice. Cecylia had two siblings: a younger sister, Gertruda, and a brother, Jan, who served as a pilot for the Polish Armed Forces in Great Britain during World War II.
After a year of study at the Silesian Technical and Scientific Works in Katowice, she transferred to the Female Teacher Training College in Kraków, residing at the boarding house of the Maria Institute. During her fourth and final year, she fell ill with pneumonia and had to suspend her education. Following several months of convalescence, she continued her studies at the Maria Konopnicka State Female Teacher Training College in Sosnowiec, graduating in 1936.
After a year of teaching at a common school in Słupna, she was employed in 1938 as a contract teacher at the primary school in the Larysz district of Mysłowice, where she also led a Scouting troop. In late 1939, together with a group of young teachers—graduates of the Mysłowice Teacher Training College—she became involved in underground resistance activities.
From 1940, Cecylia, alongside Florian Adamski, Wilhelm Met, and Franciszek Roj, edited and distributed the clandestine publication Braciom na otuchę (To Encourage Our Brothers), which was printed on her parents' allotment garden. The title was inspired by the inscription on the Grunwald Monument in Kraków.
In the summer of 1942, the entire group was arrested and imprisoned in the Mysłowice prison. On January 25, 1943, Cecylia, Florian, and Wilhelm were transported to Auschwitz, where on the same day, they were sentenced to death by a Nazi Special Court (Sondergericht). They were executed at the executed at the Death Wall (the 'Black Wall') in the courtyard of Block 11. Franciszek Roj shared their fate nine months later, on October 22, 1943.
Cecylia’s father, Jan Wisiorek, was in March 1943 arrested due to his daughter's resistance activities and died on May 2, 1945, in the Mauthausen/Ebensee concentration camp.
To honor their memory, Primary School No. 2 in Chełm Śląski is named after Florian Adamski and the editorial group of the clandestine publication Braciom na otuchę (To Encourage Our Brothers): Cecylia Wisiorek, Wilhelm Met, and Franciszek Roj, as well as its couriers, including Cecylia’s father, Jan Wisiorek.
Sources:
1. Nikiel, Wincencja. "Wspomnienia" [Memories]. In: Blok Śmierci. Wspomnienia więźniów Bloku nr 11 w KL Auschwitz, edited by Franciszek Piper. Oświęcim: Auschwitz-Birkenau State Museum, 1983.
2. Franciszek Penczek. "Tajna gazetka" [The Clandestine Publication]. Ekspress Reporterów KAW, June 1984.
3. ofiary.auschwitz.org/victims?pattern=Wisiorek
4. straty.pl (IPN records).
5. archiwum.archidiecezjakatowicka.pl
6. Życie Mysłowic, issues 14-15-16, 1991/92.
Franciszek Penczek (2026)
Franciszek Penczek, the author of the biographies of Jan Wisiorek and his daughter Cecylia, asks family members to contact them via the email address: gedenkbuch@mauthausen-memorial.org.
Johann Wisiorek war der Vater von Cecylia Wisiorek. Cecylia wurde in Auschwitz ermordet, nachdem sie für die Herausgabe der Zeitung Braciom na otuchę zu Lagerhaft verurteilt worden war. Ihr Vater Johann Wisiorek wurde wegen ihr nach Ebensee deportiert.
Magda, Enkelin (2017)
****
Jan (Johann) Wisiorek
Jan Wisiorek wurde am 19. September 1891 in Kopciowice als Sohn von Jan und Anna, geborene Jonkisch, geboren. Er war von Beruf Eisenbahner; nach seiner Beförderung zum Oberzugschaffner zog er mit seiner Familie von Chełm Wielki nach Mysłowice in die Katowicka-Straße 6.
Er war im Untergrund als Kurier für die Widerstandsschrift „Braciom na otuchę“ (Den Brüdern zur Ermutigung) im Einsatz. Die Schrift wurde konspirativ in seinem Gartenhaus auf eigenen Parzellengrundstück gedruckt, wo seine Tochter Cecylia als Mitredakteurin wirkte.
Am 4. März 1943 wurde er verhaftet und vier Tage später vom Gefängnis in Mysłowice in das KL Auschwitz überführt. Anfang Januar 1945 kam er in das Konzentrationslager Mauthausen, wo er am 2. Mai 1945 im Außenlager Ebensee verstarb. Seine Häftlingsnummer im KL Mauthausen lautete 119443.
Familie
• Ehefrau: Julia, geb. Kubica
• Kinder:
• Cecylia: geb. 18.01.1915, Lehrerin, ermordet an der Todeswand (Block 11) im KL Auschwitz am 25. Januar 1943.
• Jan Franciszek: geb. 12.08.1918, Pilot der polnischen Luftstreitkräfte, Hauptmann der RAF (Flight Lieutenant Royal Air Force) in Großbritannien,
5. Lista Krzystka – Polnische Luftstreitkräfte in Großbritannien 1940–1947
6. Archiv der Erzdiözese Kattowitz
7. Grundschule Nr. 2 in Chełm Śląski: Gedenktafel mit den Namen der Redakteure und Kuriere der Widerstandsschrift „Braciom na otuchę“.
Franciszek Penczek (2026)
****
Cecylia Wisiorek
Cecylia Wisiorek wurde am 18. Januar 1915 in Groß Chelm (seit 1922 Chełm Wielki) als Tochter des Eisenbahners Jan Wisiorek und seiner Frau Julia (geb. Kubica) geboren. Zu Beginn lebte die Familie im Ortsteil Błędów in Chełm, zog jedoch nach einigen Jahren nach Mysłowice in die Katowicka-Straße um. Cecylia hatte zwei Geschwister: eine jüngere Schwester, Gertruda, und einen Bruder, Jan, der während des Zweiten Weltkriegs als Pilot der polnischen Streitkräfte in Großbritannien diente.
Nach einem einjährigen Studium an den Schlesischen Technisch-Wissenschaftlichen Werken in Katowice wechselte sie an das Lehrerinnenseminar in Krakau und wohnte im Internat des Maria-Instituts. In ihrem vierten und letzten Studienjahr erkrankte sie an einer Lungenentzündung, woraufhin sie ihre Ausbildung unterbrechen musste. Nach einer mehrmonatigen Genesungszeit setzte sie ihr Studium am Staatlichen Maria-Konopnicka-Lehrerinnenseminar in Sosnowiec fort, das sie 1936 abschloss.
Nach einem Jahr Tätigkeit an einer Volksschule in Słupna wurde sie 1938 als Vertragslehrerin an der Grundschule im Mysłowicer Stadtteil Larysz angestellt, wo sie auch eine Pfadfindergruppe leitete. Ende 1939 schloss sie sich gemeinsam mit einer Gruppe junger Lehrer – Absolventen des Lehrerseminars in Mysłowice – dem Widerstand an.
Ab 1940 redigierte und verbreitete Cecylia zusammen mit Florian Adamski, Wilhelm Met und Franciszek Roj die Widerstandsschrift „Braciom na otuchę“ (Den Brüdern zur Ermutigung), die auf dem Gartengrundstück ihrer Eltern gedruckt wurde. Die Idee für den Titel stammte von der Inschrift am Grunwald-Denkmal in Krakau.
Im Sommer 1942 wurde die gesamte Gruppe verhaftet und im Gefängnis von Mysłowice inhaftiert. Am 25. Januar 1943 wurde Cecylia zusammen mit Florian und Wilhelm in das Konzentrationslager Auschwitz deportiert, wo sie noch am selben Tag durch ein nationalsozialistisches Sondergericht zum Tode verurteilt wurden. Sie wurden an der Todeswand im Hof von Block 11 erschossen. Franciszek Roj teilte ihr Schicksal neun Monate später, am 22. Oktober 1943.
Cecylias Vater, Jan Wisiorek, wurde im März 1943 aufgrund der Widerstandstätigkeit seiner Tochter verhaftet und starb am 2. Mai 1945 im Konzentrationslager Mauthausen/Ebensee.
Um ihr Andenken zu ehren, trägt die Grundschule Nr. 2 in Chełm Śląski den Namen von Florian Adamski sowie der Redaktionsgruppe der Widerstandsschrift „Braciom na otuchę“ (Den Brüdern zur Ermutigung): Cecylia Wisiorek, Wilhelm Met, Franciszek Roj sowie deren Kuriere, unter anderem ihr Vater Jan Wisiorek.
Quellenverzeichnis:
1. Nikiel, Wincencja. „Wspomnienia“. In: Blok Śmierci. Wspomnienia więźniów Bloku nr 11 w KL Auschwitz, Red. Franciszek Piper, Oświęcim: Staatliches Museum Auschwitz-Birkenau, 1983.
2. Franciszek Penczek. „Tajna gazetka“ [Die Widerstandsschrift]. Ekspress Reporterów KAW, Juni 1984.
3. ofiary.auschwitz.org/victims?pattern=Wisiorek
4. straty.pl (IPN-Akten).
5. archiwum.archidiecezjakatowicka.pl
6. Życie Mysłowic Nr. 14-15-16, 1991/92.
Franciszek Penczek (2026)
Franciszek Penczek, der Autor der Biografien von Jan Wisiorek und dessen Tochter Cecylia, bittet Familienangehörige um Kontaktaufnahme über die E-Mail-Adresse: gedenkbuch@mauthausen-memorial.org.
Jan (Johann) Wisiorek
Urodził się 19 września 1891 roku w Kopciowicach jako syn Jana i Anny z domu Jonkisch. Z zawodu był kolejarzem; po awansie na stanowisko kierownika pociągu przeprowadził się wraz z rodziną z chełmskiego Błędowa do Mysłowic na ulicę Katowicką 6.
Zaangażowany w działalność konspiracyjną; był jednym z kolporterów gazetki „Braciom na otuchę”, którą — drukowaną na jego działce — współredagowała jego córka Cecylia.
Został aresztowany 4 marca 1943 roku, a cztery dni później przewieziono go z mysłowickiego więzienia do KL Auschwitz. Na początku stycznia 1945 roku trafił do obozu koncentracyjnego Mauthausen, gdzie 2 maja 1945 roku zmarł w podobozie Ebensee. Jego numer obozowy w KL Mauthausen to 119443.
Żona: Julia z d. Kubica
Dzieci: Cecylia, ur. 18.01.1915 r., nauczycielka, rozstrzelana w KL Auschwitz 25 stycznia 1943 roku;
Jan Franciszek, ur. 12.08.1918 r., pilot Polskich Sił Powietrznych, kapitan RAF (Flight Lieutenant Royal Air Force), w Wielkiej Brytanii, zmarł na emigracji;
Gertruda, zmarła w 1986 roku w Katowicach-Piotrowicach.
7. Szkoła Podstawowa nr 2 w Chełmie Śląskim: Tablica pamiątkowa z nazwiskami redaktorów gazetki oraz jej kolporterów.
Franciszek Penczek (2026)
****
Cecylia Wisiorek
urodziła się 18 stycznia 1915 roku w Groß Chelm (od 1922 r. Chełm Wielki), w rodzinie kolejarza Jana i Julii z domu Kubica. Początkowo mieszkali na Błędowie, skąd po kilku latach przeprowadzili się do Mysłowic, na ulicę Katowicką. Cecylia miała dwoje rodzeństwa: młodszą siostrę Gertrudę oraz brata Jana, który podczas II wojny światowej służył jako pilot Polskich Sił Zbrojnych w Wielkiej Brytanii.
Po roku nauki w Śląskich Zakładach Techniczno‑Naukowych w Katowicach przeniosła się do Żeńskiego Seminarium Nauczycielskiego w Krakowie, zamieszkując w internacie przy Instytucie Marii. Na czwartym, końcowym roku nauki zachorowała na zapalenie płuc; przerwała edukację i po kilkumiesięcznej rekonwalescencji kontynuowała naukę w Państwowym Seminarium Nauczycielskim Żeńskim im. Marii Konopnickiej w Sosnowcu, które ukończyła w 1936 roku.
Po roku pracy w szkole powszechnej na Słupnej w 1938 roku została zatrudniona jako nauczycielka kontraktowa w szkole podstawowej w mysłowickiej dzielnicy Larysz, gdzie również prowadziła drużynę harcerską. Pod koniec 1939 roku zaangażowała się wraz z grupą młodych nauczycieli – absolwentów mysłowickiego Seminarium Nauczycielskiego – w działalność konspiracyjną.
Od 1940 roku Cecylia, wspólnie z Florianem Adamskim, Wilhelmem Metem i Franciszkiem Rojem, redagowała i kolportowała podziemną gazetkę Braciom na otuchę, drukowaną na działce jej rodziców. Pomysł tytułu zaczerpnęła z napisu na Pomniku Grunwaldzkim w Krakowie.
Latem 1942 roku cała grupa została aresztowana i osadzona w mysłowickim więzieniu. 25 stycznia 1943 roku Cecylia wraz z Florianem i Wilhelmem została przewieziona do Auschwitz, gdzie tego samego dnia, wyrokiem nazistowskiego sądu specjalnego (Sondergericht), skazano ich na śmierć. Rozstrzelano ich pod Ścianą Śmierci na dziedzińcu Bloku 11. Franciszek Roj podzielił ich los dziewięć miesięcy później – 22 października 1943 roku.
Ojciec Cecylii, Jan Wisiorek, został aresztowany za działalność konspiracyjną córki i zginął 2 maja 1945 roku w obozie koncentracyjnym Mauthausen/Ebensee.
Dla uczczenia ich pamięci Szkoła Podstawowa nr 2 w Chełmie Śląskim nosi imię Floriana Adamskiego oraz grupy redagującej gazetkę Braciom na otuchę: Cecylii Wisiorek, Wilhelma Meta i Franciszka Roja.
Bibliografia:
1. Nikiel, Wincencja „Wspomnienia.” W: Blok Śmierci. Wspomnienia więźniów Bloku nr 11 w KL Auschwitz, red. Franciszek Piper, Oświęcim: Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau, 1983. str.62, 63
2. Franciszek Penczek „Tajna gazetka“ Ekspress Reporterow KAW czerwiec 1984
Franciszek Penczek, autor biografii Jana Wisiorka oraz jego córki Cecylii, prosi członków rodziny o kontakt pod adresem e-mail: gedenkbuch@mauthausen-memorial.org.
