Tadeusz Cieśla 1923 - 1944 Edycja

Tadeusz Cieśla wurde im Dorf Borek Nowy im Landkreis Rzeszów als Kind einer Bauernfamilie geboren. Am 15. Februar 1940 kam er im Alter von 16 Jahren als Zwangsarbeit in den Kreis Miltenberg. Im März 1942 wurde er verhaftet, weil er intime Kontakte mit einem deutschen Mädchen gehabt haben soll. In seiner Aussage betonte er, dass sie die Initiative dazu ergriffen habe, denn ihm war das Verbot polnisch-deutscher intimer Kontakte bekannt. Seiner Meinung nach war es das 16-jährige deutsche Mädchen, das zuvor in einer Erziehungsanstalt eingesessen hatte, das ihn verführt hatte. Während des Verhörs gab das Mädchen lediglich zu, Tadeusz geküsst zu haben, und behauptete, er habe sie zu anderen Zärtlichkeiten gezwungen. Die Gestapo in Würzburg beantragte seine Inhaftierung in einem Konzentrationslager, die das RSHA im August 1942 genehmigte. Im Oktober desselben Jahres wurde Tadeusz einer rassischen Untersuchung unterzogen, die für den polnischen Zwangsarbeiter ungünstig ausfiel. In derselben Zeit beantragte Tadeusz' Arbeitgeber seine Entlassung aus dem Gefängnis, was die Gestapo ablehnte, und ihm empfahl, beim Arbeitsamt eine Ersatzarbeitskraft zu beantragen. Im November 1942 wurde Tadeusz ins Nürnberger Gefängnis überstellt und im Januar 1943 in das Konzentrationslager Flossenbürg. Über ein Jahr später, am 11. März 1944, wurde Tadeusz nach Mauthausen überstellt und fast sofort in das Sanitätslager gebracht, wo er drei Wochen später starb.

Dr. Katarzyna Woniak, Universität Augsburg (2025)

Quellen:

Bundesarchiv Ludwigsburg, B 162/20448, Personalakte von Tadeusz Cieśla

Arolsen Archives, 1.1.26/1396847, Personalakte von Tadeusz Cieśla 

Dokumente:

Erfassungsfoto

Stellungnahme von Tadeusz Cieśla zu seiner KZ-Einweisung vom 4.6.1942

Tadeusz Cieśla urodził się we wsi Borek Nowy w powiecie Rzeszów w rodzinie chłopskiej. 15 lutego 1940 r. w wieku 16 lat trafił na roboty przymusowe do powiatu Miltenberg. W marcu 1942 r. został aresztowany pod zarzutem bliskiego kontaktu z niemiecką dziewczyną. W zeznaniu zaprzeczył, jakoby inicjatywy od niego wyszła. Był bowiem świadomy zakazu polsko-niemieckich intymnych kontaktów. Jego zdaniem, to 16-letnia Niemka go uwiodła, która wcześniej zresztą przebywała w ośrodku wychowawczym. Ta w przesłuchaniu przyznała się jedynie do pocałowania Tadeusza, twierdząc, że do pozostałych czułości siłą zmusił ją Tadeusz. Gestapo w Wurzburgu zawnioskowało o osadzenie w obozie koncentracyjnym, na co RSHA w sierpniu 1942 roku przyzwoliło. W październiku tego samego roku poddano Tadeusza badaniu rasowemu, które wypadło dla polskiego robotnika przymusowego niekorzystnie, otwierając RSHA drogę do „szczególnego traktowania”, czyli egzekucji za intymny związek z Niemką. W międzyczasie pracodawca Tadeusza zabiegał o zwolnienie tegoż z więzienia i jego powrót do pracy w gospodarstwie rolnym, co gestapo stanowczo odrzuciło, zalecając wystaranie się w urzędzie pracy o zastępczego robotnika. W listopadzie 1942 r. Tadeusza przeniesiono do więzienia w Norymberdze, ale już w styczniu 1943 r. zesłano do KZ Flossenbürg. Ponad rok później, 11 marca 1944 r. Tadeusza przeniesiono do Mauthausen i niemal od razu umieszczono w obozowym szpitalu, gdzie trzy tygodnie później zmarł. 

Dr Katarzyna Woniak, Uniwersytet w Augsburg (2025)

Źródła:

Bundesarchiv Ludwigsburg, B 162/20448, Kartoteka Tadeusza Cieśli

Arolsen Archives, 1.1.26/1396847, Kartoteka Tadeusza Cieśli 

Dokumenty:

Fotografia ewidencyjna

Stanowisko Tadeusza Cieśli odnośnie osadzenia w KZ z 4.6.1942