Stanisław Jankowski 1888 - 1941 Edycja

Urodzony 28 stycznia 1888 roku w Sójkach k/Kutna z ojca Mateusza i matki Scholastyki z domu Rosiak - jako drugie dziecko w rodzinie. Pierwszym dzieckiem w tej rodzinie była Helena urodzona w 1884 roku.

16 stycznia 1910 roku w Kościele św. Wawrzyńca w Kutnie zawarł związek małżeński z pochodzącą z pobliskiej wsi Kurów - Walentyną Stroińską.

Z tego małżeństwa urodziło się 7 dzieci – Stanisław – zmarły w dzieciństwie w wieku 4 lat na zapalenie płuc, Stanisława – zginęła w niedzielę 10 września 1939 roku podczas niemieckiego nalotu bombowego na Kutno, Feliks – zagazowany przez nazistów 16 sierpnia 1941 roku w Zakładzie Eutanazji w Schloss Hartheim, Jadwiga - deportowana przez Niemców do przymusowej pracy, Stefan, Krystyna i Marian – wysiedleni wraz z matką w 1940 roku z rodzinnego domu w Kutnie do Generalnej Guberni do Niecieczy, po aresztowaniu przez Gestapo męża i syna Feliksa.

Stanisław był robotnikiem sezonowym, podejmował się też różnych prac aby zdobyć pieniądze na utrzymanie licznej rodziny oraz budowę rozpoczętego w 1929 roku domu.

Rodzina Stanisława mieszkała początkowo w Kutnie w domu czynszowym na ulicy Teatralnej, w 1932 roku przeniosła się do nowo wybudowanego domu przy ulicy Kołłątaja 3.

Stanisław był człowiekiem prawym i wielkim patriotą, cieszył się poważaniem i uznaniem w otoczeniu i wśród sąsiadów

04 kwietnia 1940 r. około godziny 5.30 rano został zabrany wraz ze swoim synem Feliksem z domu przy ulicy Kołłątaja 3 przez dwóch żołnierzy Gestapo rzekomo na roboty do Niemiec – w rzeczywistości został aresztowany i przewieziony do obozu przejściowego w Inowrocławiu (nie zachował się list pisany do żony z tego obozu). Stamtąd przewieziony znów do obozu przejściowego gdzieś na Śląsku (brak informacji w rodzinie; brak dokumentów) i następnie od 29 listopada 1940 roku z numerem 1940 osadzony w obozie koncentracyjnym w Mauthausen; 6 stycznia 1941 roku przewieziony do Komando Gusen i tam uzyskał numer obozowy 8047.

Powodem aresztowania był prawdopodobnie donos sąsiadów - volksdeutschów z ulicy Kołłątaja, ponieważ syn Feliks wraz z córką Stanisławą ostrzegał ludzi przed nalotami niemieckimi i był świadkiem namierzania racami przez sąsiadów volksdeutschów celów do bombardowania.

W tym dniu 04 kwietnia 1940 r. aresztowano również z ulicy Kołłątaja 8 Władysława Rykałę – nauczyciela matematyki w szkole nr 1 w Kutnie.

Z dokumentów otrzymanych z Międzynarodowego Czerwonego Krzyża w Genewie ( nr w dokumentacji Arolsen Archives – TD 444-223) wynika, że zmarł w szpitalnym budynku schroniska w obozie koncentracyjnym w Mauthausen – Komando Gusen 1 sierpnia 1941 roku o godz. 6 45. Przyczyną śmierci, jak podano w dokumentach obozowych, było zapalenie płuc.

Inne dane na temat okoliczności śmierci Stanisława są owiane na ten moment tajemnicą.

Jagoda Tomczak, wnuczka (córka Krystyny Wojciechowskiej z domu Jankowskiej) (2025)